Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), Türkiye'nin ilk kapsamlı yapay zeka düzenleme taslağını 5 Haziran Cuma günü kamu istişaresine sunmaya hazırlanıyor. Taslak, 30 günlük kamu görüşü dönemi sonunda Cumhurbaşkanlığı'na sunulacak ve Eylül-Ekim ayları arasında yürürlüğe girmesi planlanıyor.

BTK Başkanı Ömer Fatih Sayan, hafta içi düzenlediği basın bilgilendirme toplantısında, 'Avrupa Birliği'nin AI Act düzenlemesini temel alan, ancak Türkiye'nin teknolojik ekosistemine uyarlanmış bir yapı oluşturduk. Yüksek riskli yapay zeka uygulamalarında hesap verebilirlik, algoritmik şeffaflık ve kullanıcı verilerinin korunması temel ilkeler' açıklamasını yaptı. Taslakta dört risk kategorisi tanımlanıyor: yasaklı uygulamalar, yüksek risk, orta risk ve düşük risk.

Yasaklı uygulamalar kategorisinde sosyal puanlama sistemleri, biyometrik kimlik tanımlama ile gerçek zamanlı izleme (istisnalar dışında), savunmasız grupları hedefleyen manipülatif uygulamalar yer alıyor. Yüksek risk kategorisinde ise istihdam-eğitim seçimi, kritik altyapı yönetimi, sağlık tanı sistemleri, kredi değerlendirme algoritmaları sayılıyor; bu kategorideki sistemler için zorunlu denetim, dokümantasyon ve insan denetim mekanizmaları öngörülüyor.

Düzenleme taslağı kapsamında Türkiye'de faaliyet gösteren yerli ve yabancı tüm yapay zeka çözüm sağlayıcıları için yıllık şeffaflık raporu zorunluluğu getiriliyor. OpenAI, Google, Microsoft, Meta ve Anthropic gibi büyük teknoloji şirketlerinin Türkiye'deki operasyonlarını da kapsayacak düzenleme, eğitim verilerinin kaynaklarının raporlanmasını da zorunlu kılıyor.

Türkiye Yapay Zeka Sektörü Derneği Başkanı Dr. Burak Aydın, taslağın 'sektör dostu olmaya çalışan, ancak gerekli hesap verebilirlik çerçevesini de oluşturan' bir adım olduğunu söyledi. Türkiye'deki yapay zeka pazar büyüklüğü 2026 için 4,2 milyar TL olarak tahmin ediliyor; sektör 2030 yılına kadar 18 milyar TL'ye ulaşacağı öngörülüyor.

Kaynak: [Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK)](https://www.btk.gov.tr/) · [Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi](https://cbddo.gov.tr/)