Gazze Şeridi'nde insani durum, mevcut ateşkesin sürmesine rağmen ağır seyrediyor. Uluslararası yardım kuruluşları sevkıyatlarını sürdürürken sınır geçişlerinin kapasitesinin kritik olması, gönderilen yardımın gerçekten ihtiyaç sahibi nüfusa ulaşma süresini uzatıyor. Birleşmiş Milletler ve Kızılay temsilcileri, geçiş kapasitesinin acilen artırılması çağrısında bulunuyor.
Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi'nin (OCHA) güncel raporuna göre Gazze'de yaklaşık 2,1 milyon kişi insani yardıma ihtiyaç duyuyor; bu rakam bölge nüfusunun yaklaşık tamamına denk geliyor. İhtiyaçlar arasında öncelikle gıda, içme suyu, tıbbi hizmet, geçici barınma ve hijyen malzemeleri yer alıyor. Mevcut altyapının yaklaşık %70'i kullanılamaz durumda; özellikle elektrik ve su altyapısının onarımı kritik aciliyette.
Yardım sevkıyatlarının önemli bir bölümü Refah Sınır Kapısı üzerinden geçiyor. Refah kapısının günlük yardım kamyonu kapasitesi 320 araç; ancak son ay içinde günlük ortalama 180 kamyon geçiş yapabildi. Bu rakam, ihtiyacın yaklaşık %35'ini karşılayabilen bir akış oranı oluşturuyor. Kapasite eksikliğinin temel nedenleri arasında güvenlik kontrol süreçleri, geçici tıkanıklıklar ve geçen ay yaşanan birkaç gerilim olayının ardından uygulanan ek denetim prosedürleri yer alıyor.
Kerem Şalom geçiş kapısı, ikinci önemli sevkıyat hattı olarak hizmete devam ediyor. Bu kapıdan ağırlıklı olarak ticari malzeme ve İsrail menşeli yardım malzemeleri Gazze'ye giriyor. Kerem Şalom'un günlük kapasitesi 220 araç olmasına rağmen, fiili akış 130 araç düzeyinde seyrediyor. UNICEF ve Dünya Gıda Programı (WFP), bu iki kapının da kapasite kullanımının artırılması için İsrail ve Mısır makamlarıyla görüşmelerini sürdürüyor.
Türkiye'nin Gazze'ye yardım sevkıyatları sürüyor. Türk Kızılay ile İHH (İnsan Hak ve Hürriyetleri İnsani Yardım Vakfı), düzenli aralıklarla gönderdiği yardım konvoylarıyla bölgeye ulaşan en aktif uluslararası örgütler arasında yer alıyor. Türkiye'nin gönderdiği yardımlar arasında temel gıda paketleri, içme suyu, sağlık malzemeleri, geçici barınma sistemleri ve çocuklara yönelik beslenme paketleri yer alıyor. Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Mısır makamlarıyla koordineli olarak yardım konvoylarının geçiş takvimini düzenliyor.
Deniz koridoru üzerinden yapılan yardım sevkıyatları da bir dönem aktif olmuştu; ancak son aylarda güvenlik sorunları nedeniyle bu hat geçici olarak askıya alındı. Birleşmiş Milletler ve uluslararası örgütler, deniz koridorunun yeniden açılması için yoğun çalışıyor; başta Kıbrıs limanları olmak üzere Akdeniz hattındaki bağlantı noktaları aktif tutuluyor.
Gazze'de bulunan hastaneler ve sağlık tesisleri açısından durum kritik. Şifa Hastanesi ve diğer büyük tıbbi merkezler kısmi kapasitede çalışıyor; ileri tıbbi müdahale gerektiren vakalar için yeterli ekipman bulunmuyor. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Gazze'deki hastanelere acil tıbbi ekipman sevkıyatı için özel bir programı sürdürüyor.
Eğitim alanında, Gazze'deki okul binalarının önemli bir kısmı tahrip oldu ya da geçici barınma alanı olarak kullanılıyor. UNICEF ve UNRWA (Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistin Mültecilerine Yardım ve İmar Ajansı), geçici eğitim alanları kurma ve çocukların eğitime erişimini sürdürme konusunda çalışmalar yapıyor. Çocuklara yönelik psiko-sosyal destek programları, mevcut durumun travmatik etkileri açısından öncelikli kabul ediliyor.
İnsani durumun stabilizasyonu için kalıcı ateşkes ve yeniden yapılanma sürecinin başlaması temel gereklilik olarak öne çıkıyor. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, bu yıl içinde özel bir 'Gazze Yeniden Yapılanma' konferansı düzenleme kararı aldı; konferansın Eylül'de New York'ta gerçekleşmesi planlanıyor.
Kaynak: Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) durum raporları — ochaopt.org