Toplu Konut İdaresi (TOKİ), emekli ve dar gelirli ailelere yönelik sosyal konut projesinin başvurularını açtı. Proje kapsamında 65 ilde toplam 250 bin konut üretimi planlandı. Türkiye genelinde başlayan başvuru süreci, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın koordinasyonunda yürütülüyor. Projenin temel hedefi, dar gelirli vatandaşların ödenebilir koşullarda kaliteli konut sahibi olmasını sağlamak.
TOKİ'nin yeni sosyal konut projesi, son üç yıldır uygulanan benzer programların genişletilmiş bir versiyonu olarak konumlandırılıyor. Önceki projelere kıyasla en önemli yenilik, başvuru kriterlerinin emekli ve dar gelirli ailelere yönelik özelleştirilmesi. Proje konutları 1+1, 2+1 ve 3+1 olmak üzere üç farklı oda yapısında üretilecek; brüt alanlar 60-110 metrekare arasında değişiyor.
Başvuru kriterleri net biçimde tanımlandı. Emekli kategorisi için aylık geliri 25 bin liranın altında olan emekli vatandaşlar başvurabilir. Dar gelirli aileler kategorisi için ise hane geliri 35 bin liranın altında olan, sahip olduğu ve yaşadığı konut başka birine ait olan veya kiracı statüsünde olan aileler başvuru hakkına sahip. Tüm kategoriler için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olma ve son üç yılda Türkiye'de ikamet etmiş olma şartı aranıyor.
Konut fiyatları, projenin en cazip özelliği olarak öne çıkıyor. TOKİ'nin paylaştığı fiyat çerçevesine göre 2+1 dairelerin satış fiyatı 850 bin lira ile 1,4 milyon lira arasında değişiyor; bu, mevcut piyasa fiyatlarının yaklaşık yarısı düzeyinde. Ödeme planı 240 ay (20 yıl) vadeli; aylık ödeme yaklaşık 4-6 bin lira bandında. Faiz oranı uzun vadeli enflasyon hedefi ile bağlantılı bir formülle ayarlanıyor.
Projenin uygulanacağı 65 il listesinde Antalya da yer alıyor. Antalya'da projenin konumu Aksu ilçesi olarak belirlendi; 5 bin konutluk bir bölüm bu kentte üretilecek. Aksu'daki projenin konumu, EXPO 2016 alanı yakınlarındaki arazide; otoyol ve Antray ulaşım altyapısına yakın bir konumda. Aile hizmetleri, sağlık merkezi, anaokulu ve ilkokul gibi sosyal donatılar proje içine yerleştirilecek.
Başvuru süreci açısından dijital platform devreye alındı. Vatandaşlar TOKİ'nin web sitesi üzerinden e-Devlet entegrasyonu ile başvuru yapabiliyor; başvuru kontrolü sistem tarafından otomatik olarak yapılıyor. Belge yükleme — gelir belgesi, vukuatlı nüfus kayıt örneği, ikamet belgesi — sistem üzerinden tamamlanıyor. Başvuru süresi 90 gün olarak belirlendi; haziran sonuna kadar sürecek.
Başvuruların değerlendirilmesi konut tahsis sürecinde ise üç aşamalı bir model uygulanacak. İlk aşamada başvuru kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığı kontrol edilecek; uygun bulunan başvurular tahsis havuzuna alınacak. İkinci aşamada noter onaylı kura çekimi yapılacak; her şehir için ayrı kura organize edilecek. Üçüncü aşamada kazananların belirlenmesi sonrası 90 günlük peşinat ödeme süresi başlayacak.
TOKİ'nin yıllık konut üretim kapasitesi son üç yıllık dönemde ortalama 180 bin konut düzeyinde gerçekleşti. Yeni proje, mevcut kapasitenin %39 üzerine çıkacak bir hedef olarak öne çıkıyor. Projenin tamamlanma takvimi üç yıl olarak planlandı; ilk teslimatların 2027 sonbaharında, son teslimatların 2029 ortasında yapılması bekleniyor.
Konut sektörü açısından TOKİ'nin yeni projesi, piyasa fiyatları üzerinde olumlu bir baskı yaratabileceği değerlendiriliyor. Türkiye'de konut fiyatları son üç yılda yıllık ortalama %30 yükseliş gösterdi; özellikle dar gelirli ailelerin konut sahibi olma imkanı belirgin biçimde daraldı. Sosyal konut projeleri, bu dengeyi kısmi olarak destekleyici bir araç olarak konumlandırılıyor.
Kaynak: Toplu Konut İdaresi (TOKİ) sosyal konut projesi duyurusu — toki.gov.tr